zycie i tworczosc - lampi jan chrzciciel.

lampi, jan chrzciciel (ur. 31.12.1751 romeno koło trydentu, zm. 16.02.1830 wiedeń)
pierwszych lekcji malaxstwa udzielał lampiemu w romeno ojciec, malarz pxowincjonalny. w latach 1768-71 artysta kształcił się w salzburgu, prawdopodobnie w pracowni p.a. lorenzoniego, krewnego matki. w latach 1771-79 przebywał w weronie i trydencie, w 1780-83 w innsbrucku i klagenfurcie, skąd przeniósł się na stałe do wiednia. w 1786 został mianowany profesorem tamtejszej akademii i jej radcą. w polsce przebywał, zaproszony przez króla stanisława augusta, około trzech lat (1788-91) w 1791 był z powrotem w wiedniu, skąd udał się do rosji, gdzie w latach 1792-97 pełnił funkcje malarza katarzyny ii na jej dworze w petersburgu. po powrocie do wiednia ponownie objął stanowisko profesora akademii i piastował je do 1822. w 1798 nobilitowany przez cesarza, w 1799 otrzymał honorowe obywatelstwo miasta. był honorowym członkiem akademii w weronie, wiedniu, petersburgu oraz akademii szwedzkiej. lampi był portrecistą. pierwszy archiwalnie potwierdzony jego .polski portret- ludwiki z kleistów zyberkowej - powstał w wiedniu między 1783 i 1784. w czasie pobyta w polsce lampi pięciokrotnie portretował monarchę oraz wykonał liczne wizerunki osobistości związanych z dworem królewskim: władysława gurowskiego, michała jerzego mniszcha, stanisława małachowskiego, kazimierza sapiehy, szczęsnego potockiego, franciszka ksawerego bxanickiego, a z dam - elżbiety z szydłowskich grabowskiej, izabeli z lasockich ogińskiej, korduli z komorowskich potockiej i wielu innych. po wyjeździe z polski lampi nie stracił kontaktów z arystokracją polską i malował m.in. dwukrotnie józefę z mniszchów potocką (raz z córką, drugi raz kopiującą portret męża, ok. 1791), w okresie późniejszym m.in. portretował marię z granowskich zamoyską, 1801 i ludwikę z potockich kossakowską, 1807.

portret joachima chreptowicza
pastek, owal, ... x ... cm;
zbiory rajnolda przezdzieckiego 1939 (zaginiony w 1944 r.);
(49634 bajtów)

joachim litawor chreptowicz (1719-1812) był kanclerzem wielkim litewskim, jednym z inicjatorów i twórców komisji edukacji narodowej, oświeconym magnatem, wprowadzającym postępowe reformy społeczne w swych majątkach w szczorsach i wiszniewie. portret jest repliką obrazu znajdującego się niegdyś w szczorsach. są dokumenty w archiwum szczorsowskim, łączące pierwszą wersję portretu z osobą grassiego jako twórcy (z. wdowiszewski). subtelne i głębokie oddanie ekspresji twarzy portretowanego w naszym obrazie, dalekie od bardziej powierzchownej charakterystyki, jaką nadaje swym modelom grassi, a także i faktura malarska - w tej mierze, w jakiej daje nam o tym pojęcie fotografia - skłaniają do przyjęcia autorstwa jana chrzciciela lampiego st.

józefa z mniszchów potocka kopiująca portret męża w asyście
lempiego i architekta la toura na tle wnętrza pałacowego, 1791
olej, płótno, 70 x 90 cm;
własność prywatna;
(43233 bajtów)

kopia omawianego obrazu malowana przez evensa (względnie erensa), mało znanego malarza pozostającego na usługach jarosława potockiego, znajduje się w wilanowie. józefa amelia z mniszchów potocka (zm. 1798), druga żona stanisława szczęsnego potockiego, malarka-amatorka, twórca obrazu - lampi i la tour (latour) - architekt związany z rodziną potockich przedstawieni zostali na tle klasycystycznego wnętrza. na sztalugach portret stanisława szczęsnego potockiego, na ścianach wizerunki dziesięciorga dzieci.