webart: eljasz-radzikowski, walery

eljasz-radzikowski, walery (ur. 1841 kraków, zm. 1905 kraków)
walery eljasz-radzikowski znany jest nie tylko jako malarz, ale także jako autor przewodników tatrzańskich i wielki popularyzator tatr i zakopanego. studia malarskie odbył w krakowskiej szkole sztuk pięknych pod kierunkiem w.Łukaszczkiewicza, od którego przejął "starożytnicze" zainteresowania dawnymi zabytkami krakowa i tematami historycznymi w obrazach. naukę kontynuował w monachium, gdzie w okresie powstania w 1863 r. pełnił specjalną misję zleconą przez rząd narodowy. podróżował do belgii, francji, niemiec, szwajcarii i włoch. przyjaźnił się z j.i.kraszewskim, który często służył mu radą w wyborze tematów obrazów i dopomógł do wydania opracowanego przez eljasza ilustrowanego przewodnika do tatr, pienin i szczawnic (1870). eljasz malował olejno i akwarelą - widoki zabytków krakowa i większe kompozycje o tematach historycznych (np. Żółkiewski po cecorą, obrona krakowa przed szwedami, wjazd jana ii do wiednia). osobnym, wielkim działem jego twórczości są prace malarskie, rysunkowe i graficzne związane z tatrami - krajobrazy, panoramy, studia rodzajowe, portrety i mapy, które dziś, obok walorów artystycznych, stanowią cenny materiał dokumentalny. niezwykle zasłużony dla tatr i zakopanego był eljasz, m.in. jednym z założycieli towarzystwa tatrzańskiego, autorem szeregu prac o tatrach, dawnej historii i kulturze. posługiwał się nazwiskiem eljasz; nazwiska podwójnego używał dopiero w ostatnich latach swojego życia.